Ortopeda

Kim jest ortopeda?

Ortopeda jest lekarzem i zajmuje się urazami lub uszkodzeniami układu kostno-stawowego. Ortopeda leczy złamania kości, stawów, kręgosłupa i ogólnie mówiąc wszelkie niedorozwoje i uszkodzenia narządów ruchu.  Ściśle powiązane z ortopedią jest traumatologia. Traumatologia inaczej zwana chirurgią urazową podobnie jak ortopedia zajmuje się operacyjnym leczeniem układu ruchu.

Obie te dziedziny medycyny są bardzo istotne gdyż narząd ruchu jest jednym z podstawowych układów w ludzkim ciele, odpowiada on za wszelkie ruchy oraz za utrzymanie pionowej postawy ciała. Narząd ruchu składa się z układu kostnego oraz układu mięśniowego oba ściśle ze sobą współpracują. Układ kostny składa się jak sama nazwa wskazuje z kości, które połączone są przy pomocy stawów oraz więzadeł.

Najczęstszymi dolegliwościami związanymi z narządem ruchu są złamania kości lub zwyrodnienie stawów. Chirurgia ortopedyczna zajmuje się operacyjnymi zabiegami wykonywanymi zarówno na kościach jak i stawach, mięśniach czy ścięgnach. Wszyscy wiemy, czym jest połamanie kości, a co to jest zwyrodnienie stawów niekoniecznie.

Czym jest zwyrodnienie stawów?

Zwyrodnienie stawów jest chorobą, która w znacznej mierze dotyka osoby starsze, po 60 roku życia, ponad połowa osób w tym wieku dotknięta jest tym schorzeniem. Typowymi objawami dla zwyrodnienia stawów są: bóle, obrzęki oraz zniekształcenia stawów. Jest to najczęstsza choroba, która atakuje nasze stawy. Zwyrodnienie najczęściej atakuje duże stawy takie jak: staw barkowy, staw kolanowy czy staw ramienny. Główną przyczyną zwyrodnienia stawów są uszkodzenia chrząstki stawowej oraz kości leżącej pod chrząstką. Uszkodzenia te spowodowane są procesem zużywania się stawów, stałego obciążenia stawów, urazami mechanicznymi, które powodują ścieranie się chrząstki. Dodatkowo chrząstka rozluźnia swoją włóknistą strukturę, wraz z wiekiem, co osłabia jej odporność na obciążenia i przyspiesza proces ścierania.

Osoby cierpiące na zwyrodnienie stawów często odczuwają bóle w okolicach stawu, który osłabia się w spoczynku a nasila podczas ruchu. W porach porannych można zaobserwować sztywność stawów, co z czasem może doprowadzić do ograniczenia ruchomości stawu.

Zwyrodnienie stawu biodrowego, przyczyny objawy oraz sposób leczenia

Najczęstszym schorzeniem dotykającym biodro jest zwyrodnienie stawu biodrowego, czyli koksartroza. Polega na stopniowej destrukcji chrząstki stawowej oraz innych tkanek, które wchodzą w skład stawu. W wyniku tego powstają narośla na panewce stawowej oraz na główce kości udowej, które prowadzą docelowo do ograniczenia ruchomości oraz dalsze pogłębienie się zwyrodnienia.

Zwyrodnienie stawu biodrowego najczęściej spowodowane jest: wadami wrodzonymi, zaburzeniami metabolicznymi, chorobami takimi jak np. reumatoidalne zapalenie stawów, czy zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa oraz zmianami urazowymi, czyli złamaniami w okolicy panewki lub głowy kości udowej.

Początkowe objawy to osłabienie kończyny, gorsza wydolność chodu rzadziej bóle stawu kolanowego. Początkowo objawy bólowe występują przy znacznym obciążeniu stawu i przechodzą samoczynnie. Wraz z rozwojem choroby zaczyna występować ograniczenie ruchomości w stawie oraz częstsze dolegliwości bólowe. Z czasem ograniczenia ruchomości stawu oraz nasilający się ból utrudniają chodzenia. Chory chcąc uniknąć bólu oszczędza nogę, co w efekcie prowadzi do zaników mięśniowych obręczy biodrowej oraz uda.

Sposoby leczenia uzależnione są od stadium choroby, wieku chorego oraz ogólnego stanu zdrowia. W leczeniu stosuje się leczenie zachowawcze, profilaktyczne, a także leczenie operacyjne. Leczenie zachowawcze sprowadza się do zastosowania odpowiednich leków oraz rehabilitacji w postaci zarówno kinezjoterapii jak i fizykoterapii. Leczenie operacyjne najczęściej polega na endoprotezoplastyce.

Zwyrodnienie stawu kolanowego, przyczyny, objawy oraz sposoby leczenia

Zwyrodnienie stawu kolanowego jest jedną z najczęstszych chorób narządu ruchu. Podobnie jak w przypadku stawu biodrowego objawami są bóle przy znacznym obciążeniu stawu oraz nasilające się dolegliwości bólowe. Zwyrodnienie stawu kolanowego leczy się poprzez profilaktykę a w razie braku poprawy konieczne jest leczenie operacyjne.

W leczeniu operacyjnym nie zawsze musi dochodzić do operacyjnego otwierania stawu. Poprzez wykonanie artroskopii znacznie skraca się czas zabiegu oraz powrót do zdrowia. Artroskopia jest to badanie, które polega na wprowadzeniu rurki z układem optycznym do wnętrza stawu, w celu obejrzenia struktur wewnątrz stawu i precyzyjniejszemu określeniu patologii, jaka dotknęła dany staw. Prócz artroskopii diagnostycznej, wykorzystywana jest wleczeniu artroskopia operacyjna, podczas której dokonywane są operacje naprawcze na danym stawie. Artroskopia umożliwia prawidłowe rozpoznanie uszkodzenia stawu w ok. 95%, z powodzeniem wykorzystywana jest w diagnozowaniu stawu kolanowego oraz łopatkowo-ramiennego. Coraz częściej wykorzystywana jest do diagnostyki pozostałych stawów w tym biodrowego oraz łokciowego i skokowego.

Zwyrodnienie stawu ramiennego, przyczyny, objawy oraz sposoby leczenia

Zwyrodnienie stawu ramiennego spotyka się znacznie rzadziej niż zwyrodnienia kończyn dolnych, z tego względu, że w mniejszym stopniu jest obciążany. Pierwszymi objawami jest osłabienie ręki oraz ból występujący podczas obciążenia stawu. Następnie następuje ograniczenie ruchomości i zaników mięśni w obrębie obręczy barkowej. W przypadku występowania wyżej wymienionych objawów warto udać się do ortopedy, który zleci wykonanie badań w celu zdiagnozowania. Lekarz z zależności od stopnia zaawansowania zwyrodnienia może zalecić odpowiednie środki farmakologiczne, skierować na rehabilitację w przypadku pogłębienia się zwyrodnienia mimo zastosowania zapobiegawczych metod leczenia konieczne może okazać się leczenie chirurgiczne.